pave

 

Kurdofob

 

ROJAN HAZIM

 

Wek hersal, bihara evsale j bi guregura firoke, humehuma tank topa barna bombeyan erd esman Kurdistan deng veda ev dengvedane hj j didome Dewleta Tirkyey dsa ve makneya xwe ya er dij xelk Kurd bizava netewey aktve kir. Ert bi rya dem dezgehn ragihandin rojeva timam Tirkyey dagirtye, zevt as kirye termnolojya xwe ya ablon ya er ya bi salan, hakim jyan kirye; Operasyona Bihar!.. Medyaya Mehmetk dev ziman xwe kirye yk timam organn xwe yn elektronk ap dayne xizmeta v operasyona ert. TV, radyo rojname, heftename dezgehn d yn medyay pkve di eper dij teror! da, belm ya rast di eper dij Kurd da, iku di ferhenga wan da teror anku Kurd e, miln xwe dayne yk ku av di nav wan da nazihine. Medyaya Tirk pkve wek didan erxa dewleta dagrker kolonyalist, ji hem etk normn medyaya azad ya dinyay dr berdevkya ert dike elemann xwe yn seresker andine Kurdistan ku v operasyona bihar ya ert ji nzk ve taqb bikin destek bidine erta xwe ya mill xelk xwe y Tirk ji v operasyona dij Kurd serwext agahdar bikin!.

Hazirya er pskolojk

Ert zemn er pskolojk hj ji meha Sibat pve hazir kir timam medya di v war da nforme kir qalib xwe, plan xwe dana ber patron qelemorn lekerhez yn medyay. arove kiv b hewce b ku medya elemann w yn lekerhez di v arovey da kar xwe y hazirkirina zemn er pskolojk bikin. General herweha serokwezr Erdogan 25 Sibat ne Tetbqata Zivistan ya li Qers. Erdoxan j bi ciln leker yn komandoy bedar w tetbqat b. Ert ji xwe ev midehek b, pit byera emdna girtina ajann JIT JTEM li Wan, Erdoxan hukmeta w teslm wergirtibn rakabne bin xeta xwe. Erdoxan j b qeyd ert, daku hukmet sandelya xwe biparze xwe teslm ert kirib. Bi taybet li tenita asayi, hakimyeta dar ya sivl j li Kurdistan bi timam sparte ert ku ji xwe ert ew mecbr v kirib. Generaln ert, bi taybet Yaar Bykanit mezinn d yn ert 26 Sibat hatin Diyarbekir beyanatn xwe yn goya dij teror dubare kirine ve. Byykanit generalan li Diyarbekir plan xwe y operasyona bihar anku er dij Kurda, bi mexss gelek provakatorane, li merkeza poltk ya Kurdistan, li Diyarbekir bi rya medyaya mehmetk akera kirin bo br rehya Tirkyey dinyay. Starta er d hate dan. Ert amadekaryn xwe lezandin dest bi teqwyekirina hzn xwe yn li Kurdistan kir. Xelk Kurd j beramber v plan er, plan xwe y aty demokrasy kiv kir pratken j di heftya Newroz da li hem bajrn Kurdistan bi sed hizaran derket meydana, cade kolana tin yk slogan avt: At, azad, wekhev demokras!.. Bi aktv nzk pnc milyonan xelk ev daxwaz bilind kirin li bin esman Kurdistan. Ev deng heq dady gihite br rehya humanter li timam dinyay sempat peyda kir ji bo bizava netewey demokratk ya xelk Kurd. Ert bi okeya Erdoxan reaksyona xwe ya er derhal aktve kir firoke helkoptern ceng firandin li esman Kurdistan, li ser ser milyonan xelk ku bi atyane Newroza xwe proz dikirin. Di w dem da ddanameya dozger Wan Ferhat Sarikaya ya ji bo byera emdna hazirkir kete rojev dozger di v ddanamey da trn dijwar digihandin perasyn general Yaar Bykanit ew ajann Jt Jtem yn hatye girtin wek eteya sc bi nav kirin scdar kirin. V tesbta dozger Wan, qyamet rakir di cephey ert derdorn ertpers da. Di 16 Adar da serfermandar ert general Hilm zkk seradanya Erdogan kir bi devk muhturaya ert bi xurt da hukmet adeta ferman da Erdogan ku digel Yaar Bykanit rne biaxive. 24 Adar j Yaar Bykanit u seradanya Erdogan w j drektva xwe ya er da Erdogan. Erdogan eng pern xwe sist kirin, nan xwar wek mirka xwe mit kir. Timam muhtura drektvn ert bi avniqand qebl kirin plan rikarya ert ji bo Kurdistan tesdq kir. Ert bi v muhturay d karbarn xwe, haziryn xwe goya di aroveya qannan da pknan d li ber av medyay sewqyata xwe ya leker kirin ji bo Kurdistan. Ert sewqyata xwe starta xwe ya operasyona bihar bi ria ekn kmyay dane dest p kirin di w roja ku Bykanit digel Erdogan rnit, anku 24 Adar, 14 Gerlla li navbeyna M, Bngol Diyarbekir bi ekn kmyay hatin eht kirin. d er pskolojk er pratk di nav hev da hatin di r birin agir er hate gur kirin. Firandina firoke helkoptern ceng li ser ser xelk li prozya Newroz pit Newroz j kutina 14 gerllayan bi ekn kmyay ji xwe d lana erek dorfireh b, nana sefera qirkirina Kurda b. Di merasima gerllayn eht da li Diyarbekir j ert pols li gorey plan v er konsepta operasyona bihar hereket kirin 14 Kurdn berxwedrn xwenandana sivl demokratk kutin. Pit van byer qewimnan ert d u tit veart nehla hem sewqyata xwe ya leker slehan, hem j operasyona xwe li ber kamerayn medyaya mehmetk pkna. Ji xwe li Kurdistan nzk 250 hizar leker bi cih e, di v sewqyat da j 250 hizar leker rkirin bi taybet li Hekarya Botan bi cih kirin. Ert bi andina lekeran nema, ek makneyn giran yn er j rkirin. Ji Hekary heta rojavaya irnex di w cografyaya as iya da hzn zirh bi taybet tank hatin bi cih kirin. Firoke Helkoptern ceng esman Kurdistan adeta dagr kirin, refek rab, refek dada. Di 12 Nsan da, dsa ve ekn kmyay hatin bi kar nan di Gely Besta Goya da v car j 8 gerlla hatin eht kirin v car termn ehdan nehatin dan bi hovane li w gely kr as nehatin veartin, ykser hatin al kirin... Ert zor da medyaya mehmetk d heroj behs v Operasyona Bihar ya mezin hate kirin. Mexsed j ew b ku xelk bi timam avtirsand bikin, jyana xelk bi timam terorze bikin manewyata xelk biknin. Medyay bi yk deng slogan armanca operasyon bi nav ert wisa dane p; Bi v operasyona bihar ve d teror d bte xilas kirin, pita teror d bte kandin, eve derb dawy ye!.. Hewayek wisa tirsbar pknan, atmosfer bi v reng idandin givatin di bin v terora pskolojk da j operasyonn xwe domandin. Medyay ji Hekar irnex, weann zind kirin digel lekeran bi v reng moral cisaret pompey leker binemaln lekeran xelk Tirk dikirin... Ert j di bin v desteka medyay da rikarya xwe adeta reklame dikir hem ekn giran kmyay bi kar tnan beramber hzn gerlla...

Koordnasyona ran Tirkyey

Iran ji pit hatina serokkomar Mehmd Ehmednecad kiv b ku d poltkn gelek konservatv bne ser rojeva xwe ry xwe y iddetpers derxe p. Gava Ehmednecad hatye ser post serokkomary, mesaja w ya ewil er dij minafiqan b. Di ferhenga wan da j hei kes dij rejima Ayetullahan be minafiq tte qebl kirin.eytan Buzurg j ji xwe Amerka ye dij Amerkay j gef xwarin Ehmednecad... Ehmednecad hj ji ser pve dest bi qutana dahola er kir. ran pit er saln hety y digel Iraqa Seddam dest bi avakirina sentral laboratuwarn afirandina Uranym kirib ku xwe hazir kirina eka nukleer dikir. Di demn Refsancan Hatem da qonaxeke mezin dane pa xwe di afirandina Uranym da... Gava dem hatye dewra duyemn ya Hatem d ji bo tra ekeke nukleer Uranym afirandibn... Di v war da hem Rsyay, hem Koreya Bakur hem j n destekeke mezin didane Iran hem amret, hem j teknolojya hewce difirotine Iran hem j personeln xwe yn bispor didane xizmeta Iran. Iran bi van hevkar pitevanya, xwe na dereceya gihit ya kirina eka nukleer. Eve ji bo navey, ji bo dinyay tehlke b ku dewleteke wek Iran, di bin desthilata rejimeke req hik ya Islam da bibe xwudan eka nukleer. Amerka Ykitya Ewrpay hj di dem Hatem da snyaln v tehlkey belav dinyay kirin xwastin ku tedbrn gelek micid bne standin ku r li ber v programa Iran bte girtin. Di ser da Rxistina Ykitya Neteweyan, UN, aktve kirin ku pirs hilgire rojeva xwe. UN j bi rya Konseya Enerjya Atom avdrya xwe ya li ser v programa Iran xurt kir Iran hilgirte bin kontrol. Bisporn Konseya Enerjya Atom n Iran lkoln kirin di van kontrolan da kiv b ku Iran dezgeh laboratuwarn bi teknolojyeke pket karn kirina eka nukleer pve birine, maddey xav y eka nukleer, Uranym afirandine... Konseya Enerjya Atom pit van tesbtn xwe alarm da ku Iran di dereceya tehlkey da ye divt bete kontrol kirin. L bel, Iran qet xwe neda ber kontrola UN di programa xwe da israr kir got ku ew tin ji bo hewcehya xwe ya ji bo enerjy Uranym diafirnin... L rast ne wisa b di ser da Amerikay YEy dizann ku gava Uranym bi zdeh ve hate afirandin, ew dibe maddey xav y eka nukleer. Tecrubeya wan heb, iku wan j bi v ry ekn xwe yn nukleer ekiribn... Lewma ev karbar Iran ji bo xwe bi taybet j ji bo rojhilatanavn ku kana petrol ye cografyayeke stratejk e ji bo ewlehya rojavay, wek tehlkeyeke sereke qebl kirin Iran hilgirtin bin zaptrept. Pit ku Ehmednecad b serokkomar ji xwe Iran car b tehke di war kirina eka nukleer da. Ehmednecad heroj derket axivt, gef li Amerkay xwarin, li chana rojavay xwarin, li Isral xwarin hetta gotina xwe hind zde bir got ku Isral divt di rojhilatanavn da nemne. Ma i ji v gef mezintir b bo Isral, Amerka YEy... Di roja ro da Iran programa xwe d legalen akera kirye bi merasim ahyan kirina eka nukleer proz dike di dawy da j xwe wek dewleta xwudan eka nukleer j lan kir. Amerkay v gav Iran danaye nveka nangeha xwe. Ji xwe Amerkay gava rya xwe ya demokratzekirina rojhilatanavn kiv kir, pit Iraq destnanya Iran j kirib. Iraq hatye guhorn rejimeke n hatye ser kar. Herend pirsgirk aloz hj j di nav Iraq da dom dikin j, esasen proses li gorey plan Amerkay p dikeve. Iraqeke federal hatye danan bi taybet Kurdistan hatye xurt kirin Kurd wek hevepern hzn demokrasy li rojhilatnavn, tifaqdarn Amerikay ne. Amerkay nihe Iran derxistye p hilgirtye ser rojev. Ajandaya Iran hatye vekirin plan projeyn hilweandina rejima Ayetullahan li ser maseya Pentagon Qesra Sp ye. Amerkay dest bi er pskolojk j kirye gav bi gav bin rejim dikole, di war dplomasy da Iran ablka dike. Amerikay YEy v gav Iran kirine nav dev meqes her die dev meqes digirin. Iran j ketye nav manewrayn beyhde. Li milek gefxwarin didomne, li mil d li ryek digere ku belaya Amerikay ji ser xwe dr bike. Ji ber ku dizane ku gava Amerikay ewrn xwe gihandin esman Iran, d veger nabe er dest p dike destpka er j tte manaya hilwena rejima Ayetullahan. Tam di v delvey da Iran j eyn wek Seddam dest p kirye ku xelk xwe hazir er dij kafiran, minafiqan eytan Buzurg bike. Iran j by rawestan dest bi er pskolojk kirye. Iran gefa li Amerikay rojavay dixwe ku heke dest bi ri bikin, hing ew j d hem grbn slamst aktv bikin ku teroreke mezin pkbnin di nav cografyaya Amerka chana rojavay da. Iran li gorey v poltika xwe ya idandin givatin li rojhilatanavn j dest bi manewrayn n kirye bi taybet l digere ku terefdaran bo xwe amade bike ku xwe ji fiara Amerkay xilas bike. Ji bo Iran kart her pare dike j Kurd in Iran nihe poltka xwe ya ant Kurd gelek aktve kirye, daye p adeta ampyonya dij Kurd dike. Li gorey v poltka xwe alyansa xwe ya digel Tirkye Sryey bi zdeh ve xurt kirye rola jandarmetya dij Kurda wergirtye ser xwe. Mexseda Iran ew e ku her bi i away be r li ber operasyoneke Amerkay bigire astengan derxe pya Amerkay. Di operasyona Iraq da kiv b ku Amerkay bi tifaqdarya Kurdan plan xwe bire ser gihite mexseda xwe. Di nav Iran da j Kurdistan hem wek cografya hermeke mezin e, hem j bi deh milyon nifsa xwe ve Kurd hzeke hazir amade ne ji bo tifaqdarya digel Amerkay. Iran ba dizane ku di nav Iran da opozisyona her xurt, organze xwudan armanc Kurd in. Berjewendyn Kurda Amerkay evro dikevin ser hev di xeta demokratzekirina rojhilatanavn da heveper in. Ev realteye xewa Iran direvne. Lewma j Iran eve ser du salan e ku poltka xwe ya beramber tevah xelk Kurd guhorye gelek bi dijwar tte ser xelk Kurd iddeteke mezin bi kar tne li Kurdistan. Mexseda Iran ew e ku Kurda ji hz bxe daku dest Amerkay zef bike di nav Iran da. Di pirsa Kurd da jana Tirkyey j ba dizane Iran. Ji ber hind j, hind ji dest bt Tirkyey dizrne, provake dike tewq rikar operasyoneke hevray dike. Iran daku Tirkyey raz operasyoneke bi hevray bike, leyizn mezin pktne. Heta nihe gelek girtyn Kurd teslm Tirkyey kirine. Di nav tixbn xwe da j dij pmergeyn PJAK rikaryeke btixb dike, dij xelk sivl eddet terora dewlet bi kar tne. Di Sibata evsale da li Mak dorber w 11 Kurd kutin, bi dehan kes birndar kirin gelek kes j girtin. ik tda nne ku ev dijayetya xurt dijwar ya Iran ya beramber xelk Kurd dil hinavn dewleta Tirkyey hnik dike, dil wan rehet a dike. Iran Tirkye timam agahdar maknn xwe parve dikin beramber bizava netewey ya Kurd. Ew ji rojhilat ve ldidin, Tirkye ji rojavay ve ldide. Armanca wan ya qirj ew e ku operasyonn sandwc bikin ku bi hev ra Kurdan periqnin, bizava poltk leker ya xelk Kurd biknin tkbibin. Ji bo v yk timam mekanzmayn xwe bi koordney bi kar tnin. Iran j li gorey v konsepta xwe eyn wek Tirkyey operasyona bihar daye dest p kirin dij hzn PJAK bi ekn giran er dike. Iran Tirkyey adeta di navbeyna xwe da wezfe parve kirine kar bombekirina Qendl dorber Qendl Iran wergirtye ser xwe. Tirkye ji ber endametya Natoy tkilyn digel YEy newre drekt dakeve heta naveya Qendl. Ji ber ku Amerka di her keys da akera dibje ku ew neraz ye ku Tirkye dakeve nav tixbn Kurdistana Bar. YEy j nerazbna xwe kiv kirye di v war da. Lewma Tirkyey asteng hene. Li mil d hukmeta Kurdistana Bar j bi vekir zelal ji bo Tirkyey kiv kir ku heke ew dakevin nav tixbn Kurdistana Bar, ew d v gav wek er biha bikin qetyen qebl nakin d dij v yk i hewce be bikin. Amerka j ji ber aloz rewa nazik ya nav Iraq pitevanya poltka Kurda dike vzey nade Tirkyey ji bo operasyoneke di nav tixbn Kurdistana Bar da dij PKKy. Derd Tirkyey biryargeha HPG PKKy ya di Qendl da ye. Dest Tirkyey nagihe heta wan deran. Lewma j mutehidya xwe ya er dij Kurda bi kar tne di v wezfey da rola taerony daye Iran. Iran j ji xwe di ser da hazir v rola bym b nihe j bi bombekirina naveya Qendl dixwaze zerar ziyaneke mezin bide hzn PJAK PKKy. Di navbeyna PKK PJAK da hem poltken, hem j lekeryen koordnasyonek heye lewma j Tirkye Iran j bi koordne diine ser herdu hzan. PJAK hem ji aly rxistinya poltk, hem j ji aly leker ve li Kurdistana Rojhilat organze ye ji ber ku hzeke n ciwan e, bi taybet di nav nif n ciwan da, di nav xwanda xwandekaran da herweha di nav xelk da j bi fireh krah organze bye xurt e bi v kapasteya xwe ve j ji bo Iran tehlkeyeke mezin e, iku heke Amerka li tifaqdarek bigere di nav Kurdan da d li hza her organze xurt bigere alyansek digel pkbne dij rejima Iran. Iran j daku v keys nehle bo Amerikay, bi hem hza xwe ve bi pitevanyeke xurt ya Tirkyey binkeyn PJAK, PKK HPGy yn li dora Qendl bombe dike. Li mil d Iran di nav xwe da j, li Kurdistan, li bajrn wek Mahabad, Urmye, Sine, Seqiz, Serdet, Pranehr, Bane yn d operasyonn dijwar pktne teroreke ecp bi kar tne li ser Kurdan. Tirkye j paralel v operasyona Iran, di nav xwe da eyn terora dewlet bi kar tne. Tirkyey j nv milyon leker xwe li Kurdistan di halet teyakkuza er da bi cih kirye. Evro li Hekarya, li Botan digel ku topografyaya wan bajran dest j nade, belm tank tij wan dol nihalan kirine, heroj firoke helkoptern ceng bombeyan dibarnine wan gelyn kr wan yayn bilind as yn Hekarya Botan. Lekern Tirk gundn bar rojhilat yn nzk tixbn ferm yn Tirkyey bombe dike xelk sivl dide bar kirin. Tirkye Iran bi koordne ev operasyona bihar dayne dest p kirin hzn xwe di aroveya v koordnasyon da bi kar tnin. Tirkye Iran bi van operasyonn koordne dixwazin bi berek end ikan bikujin. Bi v operasyona koordne hem dixwazin opozisyona Kurd ya navxwey biknin, lawaz btaqet bikin, hem berpyn Kurdistana Bar teng bikin di ser ser wan da wek r demokles bi gef tehdt rawestin, hem j astengan derxin ber poltkn demokratzekirina Amerkay li navey. Tirkye Iran di van xaln sereke da gelek hevpar difikirin hzn xwe hem hevpar, hem j bi koordne bi kar tnin. Belm digel v koordnasyona hevpar ya digel Tirkyey, spesfken armanceke Iran j ew e ku bi rya v operasyona dij hzn HPG PKKy xtab br rehya xelk Tirk j bike daku di muhtemel operasyoneke Amerkay ya dij Iran da, xelk Tirk fiar bne ser hukmeta xwe ku Tirkye nebe tifaqdara Amerikay di operasyona dij Iran da. Amerka j v manewraya Iran ba dizane, lewma di 25 Nsan da wezreya kar derve Rice hate Tirkyey gelek akera bala Tirkyey ka ku di tkilyn digel Iran da gelek zde nee ji aroveya tifaqdarya digel Amerikay xwe dr neke. Rice di v hevdtin da nerazbna xwe ji bo operasyoneke muhtemel ji bo Kurdistana Bar j akera kir dij derket. Di v ekuasyona tkilav da Tirkyey hejmara leker xwe li Kurdistan du qat zde kir daku pozisyona xwe ya beramber Amerkay j xurttir bike, l Amerkay ev blofa Tirkyey ferq kir pte p neda. Amerkay akera gote Tirkyey ku hem ji tifaqdarya digel Iran xwe dr bikin, hem j bi u away ketina nav tixbn Kurdistana Bar fikir nekin. L bel, digel v reftara Amerkay j Tirkye dij hzn HPG PKKy yn li naveya Qendl, digel Iran di nav tifaqdaryeke xurt da ye Iran j dij hza her organze ya li nav xwe, dij PJAK ku tifaqdara PKKy ye di nav rikaryeke dijwar da ye. Halhazir Iran Tirkye v koordansyona xwe ya di war leker da didomnin ep rast naveya Qendl, Hekarya, Botan Bahdna bombe dikin. Tirkye Iran bi van operasyonn xwe yn dorfireh dijwar ji milek ve j dixwazin sehma xwe mezin bikin di ser xelk Kurd da li pareyn Kurdistan yn di bin dagrya wan da, li nav xelk Kurd haikimyeta tirs tess bikin. Ne Iran, nej Tirkye bi van poltkn xwe yn ant Kurd ne dikarin xwe ji problema Kurd xilas bikin, nej dikarin statkoya xwe bi v reng bidomnin. Tifaqdarya Iran Tirkyey ya bym ya dij xelk Kurd, ne duh nej ro u xr bo wan nenaye nane j. Iran j spesfken, bi v atraksyona xwe ya ant Kurd tifaqdarya digel Tirkyey, ne dikare xwe ji dev meqesa Amerkay xilas bike, nej dikare rejima xwe biparze. Amerkay seeta dem operasyona dij ran bar kirye li bin guh Pentagon Qesra Sp ye. ikika seeta daw nana rejima Iran dest p kirye ldide. Iran nikare pita opozisyona Kurd bikne hza her xurt ku ji bo Iran der demokrasy veke j Kurd in Kurd d digel hz dewletn ku dixwazin demokrasy bnin Iran Iran demokratize bikin bi koordne kar bikin bibin tifaqdarn wan. Hilwena v rejima kevnepers d der demokrasy veke hem bo Kurda, hem j bo xelkn d yn Iran. Kurda awa roleke bi xr leyistin bo Iraq hem xwe rizgar azad kirin, hem j xelkn d yn Iraq ji bin w rejima zordar ya Seddam rizgar kirin. Kurd awa li Iraq bne kill demokrasy der demokratzasyon vekirin, d li Iran j v rol bileyizin d bibine pengn heway bijn y demokrasy li Iran j. Kurd hazir roleke wisa ne xwe amade j kirine. Jan zikya rejima Iran ji ber v yk ye, lewma bi hiddet iddeteke bperwa ri xelk Kurd dike binkeyn opozisyona Kurd, binkeyn leker yn PJAK bombe dike. Iran bi van operasyonn xwe esasen dawya xwe hazir dike, gora xwe dikole. Kurdn rojhilat xwe amadey hilweandina rejim dikin ev operasyon nikarin v radeya wan ya muqawemeta dij rejim sist bike.

Hewildann Tirkyey

Tirkye j eve ser dehan sal e ku gotinek di dev xwe da kirye bent dic; min teror xilas kir!. her sal bihar j operasyoneke ji sala bor mezintir amade dike dadikeve meydan, det, zozan yayn Kurdistan hem ekn xwe yn giran di xwezaya Kurdistan da bi kar tne teroreke btixb bi kar tne li ser ser xelk Kurd. Di her operasyoneke xwe da dewlet tehrbateke piral pktne li Kurdistan. Ji xwezay, ji nkaty bigirin heta kavil wrankirina gund wargeha helbet bi iddeteke mezin j xelk terorze dike jyana sosyal kultur birndar dike hetta tk dibe. Dewlet bi taybet gava li Sibata 1999 serok PKKy Ocalan bi hevkarya Amerkay dl girt, xelk Kurd bi reflekseke nedt reaksyon nan v operasyona dewlet da di navbeyna mehek da seranser Tirkyey b meydana erek cade kolana. Pit ku prosesa dadgehkirina Ocalan dest p kir, PKKy reftareke n kiv kir bi xwastina Ocalan ve girday j stratejyeke n da ber xwe peyderp kiryarn ekdar km kirin pa j xwe bi timam veka xeta xwe parastina pasv. Pit hukm dama Ocalan j, PKKy ev reftara xwe ya n neguhor km zde, bi ketrab j be heta 2004 domand. L bel, dewlet ev reftar stratejya n ya PKKy wisa tercume kir ku goya bizava netewey ya Kurd kest d nikare pita xwe rast bike!. Di v mideh da j operasyonn xwe yn wranker domandin, girtin kutin kir. Belm di her sal da bizava xelk Kurd ji sala bor xurttir b di war legal da j xwe bi hztir kir destkevtn giring bi dest ve nan. Hema li Nsana 1999 ku Ocalan di Sibat da hatib girtin, du meh ser ra derbaz bn hilbijartin pkhatin. Di wan hilbijartinan da Kurda di war legal da di bin bask HADEP da nzk 60 ehridar qazanc kirin nzk du milyona reh nan. L ji ber ku baraja seda deh heb nikarn bikevin parlementa Tirkyey. Di ser da Diyarbekir, Wan, Hekar, Batman, Agir li gelek bajr bajrkn d yn stratejk yn Kurdistan ehridarn Kurd hatin ser kar. Hema di hemleya ewil da teza dewlet flas kir ku bi girtina Ocalan digot ku teror, helbet wek ew dibjin teror hn w wek Kurd bixwnin, xilasb!. Di hilbijartinn 2002 da j Kurda bi hindek km kasyan ji zeafa navxwey endek ehridar berze kirin, belm bi git pozisyona xwe dsa ve parastin. Ev yk titek nandida, dewleta Tirk xwe bi akeray dilhband. Wek hercar dewlet poltka firloq didomand ser xwe ji nav xz dernedixist. L jibereke dewlet heb gav seet ew dubare dikir; Min terora cudaxwaz xilas kir!. L bel, tam bereks v retorka dewlet, terora cudaxwaz! j ge bilind dib, ji sala bor xurttir bi hztir bi p diket!. Hukmeta Erdoxan, ya AKPy ji sala 2003 pve bi fiara YEy ji ber namzetya YEy hindek guhorn di qannan da kirin, guhorneke bik j li makqann kirin bi v reng di war axivtin frkarya ziman Kurd da hindek gav avtin, endek qencyar kirin. Di televizyona ferm da hefty nv seetek bi du zaravayn Kurd bi Kurmanc bi Zazak wean hate dest p kirin. R li ber kursn prvat yn ziman Kurd hate vekirin her hind. Wek d u gavn ku em bjin reform in, nehatin avtin. Maf perwerdey nehate dan. YEy j ji ber van guhornn n r li ber endametiya Tirkyey vekir Tirkye kire namzeta endamety ku Kurda ji ser were pitevanya v proses dikirin. Tirkye hukmeta Erdoxan gihitib xwezya xwe, bib namzet endametya YEy. Hukmeta Erdoxan raza ser v proses guh xwe li daxwazn Kurda girt. Ya ji wan ve tit hewce kirine, ma d Kurd i dixwazin, bila ek danin werin rnine mala xwe!. Kurda dt ku hukmeta Erdoxan raza ser prosesa YEy d u xema naxwe bersiv nade xwastekn poltk yn Kurd, hing d pozisyona xwe ya parastina pasv betal kir xwe na ser xeta parastina aktv. Hem di war legal da xwenandan, mitng aktvteyn d hatin zde kirin, hem j di rin leker polsan da bersivn xurt hatin dan d leker pols ketin nav armanca parastina aktv ya gerllayan. Kurd di Newrozan da bi milyonan derketin meydanan embera tirs kandin xwe bi huvyeta xwe ya Kurdet xwastekn xwe yn netewey fade kirin, slogann xwe avtin, plakat pankartn xwe yn bi xwastekn Kurdety rakirin ala flamayn bi reng semboln netewey bilind kirin. Dewlet hukmeta Erdogan j her car mengeney li ser stuy xelk Kurd idandin, terora xwe zdetir kirin. Ji 2005 pve j dsa ve dest bi girtin kutinn tar kirin, di nav bajran da bombe peqandin dest bi avtirsandina xelk kirin. Xeleka dawy ya van operasyonn veart di meha Terna 2005 da li emdna hate kirin. Li emdna ajann JT JTEM dikann welatparzan bombe kirin, girtin kutin kirin. Kiryara xwe ya dawy 9 Tern kirin narincokek avtin dikana pirtkfiroy ya Sefer Yilmaz. Sefer bi muczew ji w ri xilas b l muteryek w hate kutin. Ajan ku narincok avt itirafkar ji PKKy b d bib ajan lolebk makneya teror anku JT JTEM. Itirafkar rojenvro narincok avt rev. L Sefer Yilmaz z p hesya da dv bi hevkarya xelk emdna ew di tirimpla du ajann d yn planker da desteser kirin. Xelk emdna bi w alakya xwe deftereke n vekirin di poltka Tirkyey Kurdistan da. S ajann JT JTEM yn ku ew bi meh salan b ku li Hekarya bajrn d yn Kurdistan kar bombeavjy kutina tkoer welatparzan dikir, di tirimpla wan da, di tirimpla ferm ya dewlet da, bi ek, narincok cebilxaneya wan, dokman xerte plann kutinan, bombekirinan girtin bi rya medyaya Kurd lan medyaya dinyay br rehya git kirin. Kiryara xelk emdna, alakyeke nedt b timam maske kiras li ber ry dewleta Tirkyey nan xwar ew ry kirt, ry terorst y dewleta Tirkyey bi hem zelalya xwe ve akera kirin. Medyaya Tirkyey j mecbr man ku v kiryara ajann dewlet di televizyon rojnameyn xwe da bidin, nikarn d verin. Di w kiryara emdna da ajann JT JTEM bi belge huvyetn xwe yn ert hatin girtin. Xelk emdna erta Tirkyey li ser kar kiryarn qirj teror desteser kir. Bi desteserkirina wan ajanan generaln li pa wan j defre bn di ser wan da j fermandar hza reah general Yaar Bykanit derket. Ji xwe wek yk ji wan ajanan, Serawi El Kaya, di televizyonan da hate dtin, Bykanit ykser l xwudan derket zirh xwe y parastin avte ser ku dozger dadger l muqayyet bin!. Rast j l muqayet bn pit ku byer mezin by di br rehya git da cihek mezin girt, dadgeha Wan mecbr ma wan bigire rke hefs. Ji Erdogan bigirin heta partyn d heta kes rxistinn sivl demokratk yn sivl, bi rz ne emdna, pitevanya xelk emdna kirin. Erdogan wek serokwezr soz da xelk emdna ku ser v dava kiryara emdna bie heta k der ew d li dv biin d li ser rawestin kirdarn v byer yn may j d derxin r nadin ku u tit veart bimne. L ew soza Erdogan li meydana emdna ma!. Erdogan pit ku vegerya Ankaray dev xwe miand d hew axivt li ser byer. Ji xwe hat nehat generalan drekt ndrekt bala hukmet Erdogan bi hik kan ku rnine ser kurya xwe Erdogan j ji xwe wisa kir, anku rnite ser qna xwe!. Hj ji emdna pve Kurdan akera got ku, helbete ew dixwazin ev byer bi hem alyn xwe ve akera be kirdarn w li k der bin bila bin, bila bne akera kirin ciza kirin, belm herwisa ji tecrubeya xwe ya bi salan j gotin ku bawerya wan li dewleta Tirk nat ew bi ik in ku ser byer bte peinandin. Pit midehek, di meha Adar da dozger wan Ferhat Sarikaya ddanameya xwe xilas kir beyan kir. Tda gelek bi akeray general Yaar Bykanit ew s ajann JT JTEM bi etebn scdar kirin. V tesbta dozger, di ser da general Yaar Bykanit hem ert adeta hilfirande ber per esman. Ert demildest beyanata xwe da ev ddianame wek rieke ser ert biha kir ji hukmet xwast ku ztirn dem dozger ciza bikin v ddanamey ji hal rakin. Serok ert Hilm zkk bi xwe 16 Adar nik Erdogan muhturaya ert bi devki da Erdogan bi ferman gote Erdogan ku digel general Yaar Bykanit biaxive. Medyaya mehmetk derdorn erthez j qiyamet rakirin li ser ddanamey dozger. Dozger hj di rojn ewil da hate mehkm kirin benik w hate kan. Yaar Bykanit j 24 Adar u seradanya Erdogan w j muhturaya ert dubare kir, ku ji xwe d di meha Tebax da bibe serfermandar ert j. Erdogan b qeyd ert teslm ert b bi v teslmyet sandelya xwe jy hukmeta xwe parast. Erdogan bi v teslmyet, timam prestja xwe j kand tifa xwe alst ku her car behs heq huqq dikir, behs maf xelk Kurd dikir, pirsa xelk Kurd wek Pirsa Kurd bi nav dikir. Erdogan hukmeta w, pit ddanameya dozger Wan ry xwe bi timam ji rya demokratzasyon bada di xeta tradisyonel ya dewlet da xwe bi cih kir. Erdogan hind pave ku d di kombnn xwe da teza ferm qedm ya dewlet ew j dubare dike dibje etnk orjn i dibe bila bibe, em hem Tirk in milet Tirk pktnin!. Ew Erdogan ku ber salek digot hevwelatya Tirkyey nihe bi hitara ert guhn xwe or kirin w j dest bi retorka ferm ya dewlet kir, anku Kurd j Tirk in!. Ert daku v presa li ser Erdogan sist neke domnantya xwe bidomne, plan operasyona bihar z bi z kire di dewrey da sefera Kurdistan da dest p kirin. Ji xwe roja ku general Yaar Bykanit digel Erdogan rnit, anku 24 Adar, w roj ev plan p dane qebl kirin her w roj j ji xwe 14 gerlla bi ekn kmyay li dora M, Bngol Diyarbekir hatin eht kirin. Xelk Kurd ew ezameta xwe ya di Newroz da nanday xwez daxwaza xwe ya ji bo at, demokras, wekhev azady bi deng milyonan got, mixabin ku bi ekn kmyay hate bersiv dan. Pit Newroz s roja ert bersiva xelk Kurd ya atyane ya bi deng milyonan, bi toz dman bhna jahra kmyay da careke d j ry xwe y erxwaz dij at demokrasy herweha dij Kurd nanda. Belm xelk Kurd j pit ehadeta 14 gerllayan di merasima Diyarbekir da berxwedaneke xurt nanda adeta dewlet lerizand ji cih livand. Ert di merasima termn gerllayn ehd da j hovtya xwe domand 14 kes kutin ku ji nav wan s j bik bn. Ert d di bajran da j firoke helkoptern ceng difirne, tankan diajo nav bajran. Li merasima ehdn li Gever j, pit byera emdna, ert firokeyn ceng li ser ser mitnga sed hizar ya Gever firandibn xelk bi bombekirin tehdt kirib. Ew poltka xwe domand di Newroza sal ya Wan Diyarbekir da j firoke helkoptern ceng firandin mesajn er dan xwastin ku xelk avtirsand bikin. L ne van firandinn firokeyan, nej paletn tankan xelk ji meydanan dr kir xelk li termn ehdn xwe j xwudan derket, li Newroza xwe j xwudan derket xwe ji rian neda pa. Rast e bedeln giran dan, digel 14 gerllayan, di byern Diyarbekir da j 14, bi timam 28 eht dan di navbeyna heftyek da, belm dsa ve xelk xwe neda pa bi israr li ber ria leker, pols, tank panzeran xwe ragirt berxweda. 

Ert bi hem mkann hukmet okeya Erdogan hza xwe ya giran kaye Kurdistan. Ger Erdogan mecbr erkirina v operasyona ert bye u ans w nne ji xwe desthilata w j di v war da nemaye ji dest w hatye standin. L axir formalte j be Erdogan hukmeta w j ev operasyona ert erkirye. Esasen Erdogan j dixwaze ert di dem hukmeta w da encamek werbigire dawy li serhildana xelk Kurd bne, anj bi jargona wan, dawy li terora PKKy bne!. Erdogan hukmeta w hisabn hilbijartin dikin bi taybet li gorey xwe di prosesa endametya YEy da wisa hizir dikin ku serkevt bne dixwazin v kart di hilbijartinan da bi kar bnin. Nihe j dixwazin li v operasyona ert xwudan derkevin ku ji v heway ant Kurdty nasyonalzma Tirk j istifade bikin rehyn xwe ji baskn fast rasst yn Tirkst j zde bikin. Erdogan hukmeta w ji xwe prosesa YEy adeta tatl kirye guhornn qann rakirine gardirob. Di meseleya Kurda da ji xwe dibjin ku kar hewce hatye kirin ji w zdetir titek nakin. Di van heyvn dawy da tit ku hukmet kir, destr daye televizyonn prvat yn Kurda ku hefty ar seeta wean bi Kurd bikin, l ew j bi binnivsa Tirk tin li ser mijarn kultur folklor, her hind. Ji bo zarokan j divt u program nene kirin, anku televizyon bi qedexeyan ve hatye dorp kirin. Vca ev e reftara hukmeta Erdogan beramber pirsa xelk Kurd. Erdogan hukmeta w pirsa Kurd bi timam hewaley ert kirye, ya rast ert dareya Kurdistan ji dest hukmeta Erdogan standye nsyatv bi timam wergirtye dest xwe. Bi v reng dawy d reng kolon kolonyaly derketye meydan hem j bi statya klask!.. Bi nav sstem kolonyal ya dewleta Tirkyey, dareya kolony, anku Kurdistan ketye dest ert. Ert j bi ykcar sstem mekanzmayn kolonyalya klask bi kar tne li Kurdistan qanna ol bi kar tne. Bi v operasyona bihar j plan programa xwe realze dike ert. Hejmara erta dewleta Tirkyey 650 hizar e. Ji v hejmar 500 hizar, anku nv milyon nihe li Kurdistan hatye bi cih kirin. Ber 250 hizar hebn, nihe j 250 hizar rkirin hem j li skueya Hekar, Botan Bahdna hatye binecih kirin. Heroj manewrayn bi ek makneyn giran tne kirin li w naveya fireh. Wek me li jor got, Tirkye ji ber astengn Amerka YEy nikare ykser akera erta xwe rke Qendl. Lewma bi dzayna xwe ev operasyone hewaley erta ran kirye ew j lojstk destek dide erta ran. ran herend bi xwe j operasyona dij opozisyona nav xwe ya Kurd dike, dij binke biryargehn PJAK bombebaran dike, l dsa j spesfken di v operasyon da rola taeronya dewleta Tirkyey erta Tirk tne cih. Di v operasyona du al da esas mutehid dzayner erta Tirk e taeron hza di eper da erta ran ye. ran Tirkye bi v wezfeya parvekir koordnasyona bym dixwazin xwe ji belaya hevpar xilas bikin, lewma j plann sandw operasyon dikin, l Kurd j di nav aktvte aksyon da ne xwe nakine nan makneya sandwc ya ran Tirkyey. Helbete yk ji armancn v operasyona hevpar ya ran Tirkyey j gefa li ser Kurdistana Bar e. Kurdistana Bar evro d di nav fermyeta Iraqa Federal da statya federal wergirtye ev fermyete ji aly UN ve j hatye erkirin. Kurdistana Bar wek dewleteke federal pareyek Iraqa Federal e timam ewleh asayia xwe bi hzn xwe yn ferm mer pktne. Kurdistan Bar d hatye qonaxeke wisa ku ne gef rin ran nej yn Tirkyey pare nakin. Ji xwe serok Kurdistana Bar Mesd Barzan gelek akera zelal poltka reftara xwe ya ferm kiv kir got ku ew bi u away qebl nakin ku ran Tirkye gavek j be bikevine nav tixbn wan bi xurt ran Tirkye hitar kirin ku xwe ji ev reng poltka rikarya dr bikin. Serok raqa Federal Celal Talaban j pitevanya v reftara Mesd Barzan kir herduyan j bi hev ra gotin ku ew muqtedr in ku tixbn xwe, axa xwe, dewleta xwe biparzin ev rikarya ran Tirkyey j karek aqilane nedtin. Mesd Barzan drekt got ku heke crann me bi ewlehya me bileyizin, em j nahlin ku ew j di nav ewlehy da bin. Vca ran j Tirkye j bi van atraksyon manewrayan zdetir dixwazin sehm bidine tkona opozisyona navxwey. Lewma Tirkye bi v operasyona dorfireh ya digel ran ji milek ve j dixwaze di nav xwe da j hakimyeta tirs tess bike xelk Kurd, bi taybet jin zarokan avtirsand bike daku nekevin nav xwenandann sivl demokratk. Tirkye dixwaze berxwedana xelk Kurd di ya da, li dora Qendl zole bike li nav Kurdistan j, li bajr, bajrk gundan j xelk terorze bike ku tev xwenandanan nebin. Tirkye ji bo van armancn xwe hem dek dolab desiseyan bi kar tne. Digel Sryey j di nav tkilyeke xurt ya ant Kurd da ye. Ji ber v tifaqdary ye ku dewleta Sryey j termn gerllayn ku Tirkyey teslm pols Sryey kir, nedan famlyayn wan bi nepenk veartin. Tirkye operasyonn xwe tin li ser tixban nake, li cihn d yn Kurdistan j fireh dike v operasyona xwe.  Di aroveya v operasyona bihar da, li naveya Botan Hekarya, 12 Nsan dsa ve bi ekn kmyay 8 gerlla eht kirin v car termn wan nedan famlyayn wan di cih er da, li Gely Besta Goya adeta bi kom al kirin. Tirkye ert bi v operasyona hinde giran bi agir dileyize. Wisa bawer dikin ku d bi v operasyon pirsa xelk Kurd dsa ve bi metodn kevin xilas bikin xwe ji v belay rizgar bikin. end poltkeke kor e, xwe lhbandine, drnebn ye. Hukmeta Erdogan di v pirs da hatye xesandin ji dewrey hatye derxistin. dareya Kurdistan "de facto" di bin desthilata ert da ye. Xuya ye ku areseryeke maql ya digel xelk Kurd j dareyn sivl nikarin derxin meydan. Heke bi v reng dom bike hing muhatab bizava netewey ya xelk Kurd j dibe ert erta Tirk j halhazir ji ziman er pve titek d nizane. Eve j tte w manay ku Kurd mecbr in ku parastian aktv bidomnin helbet ev rikeberya leker d digel xwe bedeln mezin bne, wranya Kurdistan bne, kut kutdary bne, zerar ziyaneke btixb pkbne. Di v rew da erta Tirk pkve dewleta Tirk titek ji bizava netewey ya xelk Kurd dixwazin, b qeyd ert teslmyet!. Erta Tirk, hukmeta Tirk, dem dezgehn d yn dewleta Tirk, didann d yn erxa dewleta Tirk teslmyet ji Kurda dixwazin. Ew pk ve dixwazin ku Kurd teslm bin!. Mixabin ku xwanda ronakbrn Tirk j bi termnolojya xwe ya xweser j be, ew j teslmyeta Kurda dixwazin. Ronakbrn Tirk j tin bang Kurda dikin ku ek danin. Hj rojek ji rojek bang erta dewleta xwe nekirine ku xwe ji Kurdistan pave bike, qet nebe er rawestne. V gav j ronakbrn Tirk daku xwe ji meslyeta ronakbr xilas bikin, dixwazin bizava Kurd pare bibe bang Kurda dikin ku dij hza xwe ya ekdar derkevin, anku dij hza gerlla derkevin. Nyeta ronakbrn Tirk i dibe bila bibe, bi v xwastek reftar xizmeta erxa dewleta xwe ya kolonyalst dikin, ku ev kar pratka wan bi klometreyan ji ronakbry dr e. Bo wan gelek rehet e, nasyonalzma miletn serdest bindest tkilav bikin bikin yk rz da. Bo wan end rehet e ku ew pozsiyon fonksyona erta dewleta kolonyalst hza ekdar ya milet azadxwaz teklav bikin wek hev mana bikin. Ew bi xwe dij miltarzma xwe dernekavin, l ji Kurda dixwazin ku dij gerllayn xwe ser rakin, ku wekhevkirina pozisyona miltarzma dewleta serdest hza ekdar ya milet bindest j ne yk e kes nikare pozisyona wan tkilav j bike.

Vca pkve dewleta Tirk, bi operasyonn erta Tirk, reftara hukmeta Tirk, hewildann neheq nedadyar hetta bdad yn ronakbrn Tirk, tin ryek dadinin ber Kurda, ew j teslmyet e!. Ev teklfa wan j gelek akera toka mirin ye ku dixwazin bikine stuy Kurda eve j helbet nate qebl kirin Kurd heta hetay d v daxwaza wan red bikin!.. Dewleta Tirkyey her die ji xeta mantiq dr dikeve roj bi roj mengeney zulm diidne li ser stuy Kurda. Ji bil v operasyona bihar ya li naveyn Hekar, Botan koordnasyona digel operasyona ran, hukmeta Erdogan j, dsa bi drektva ert dixwazin ertn qann j girantir bikin li Kurdistan. Hukmet li gorey konsepta n ya ert Qanna dij Teror, bi xwandina me anku Qanna dij Kurd dixwazin derxin teklfa xwe j amade kirine d bi her direng di meha Gulan da ji parlementa xwe j derxin. Qann, bi timam qanna mustemlekey ye, anku qanna kolonyal e. Qann bi armanca tkbirina bizava netewey ya xelk Kurd tte derxistin. Pit v qann, reng, motf, desen semboln xwer Kurd d qedexe bin he kes li ser xwe bigerne d wek terorst bte scdar kirin bi kmas pnc sal d ciza bte dan. Bi v qann maf kutin tte dan bo pols lekeran. Pols leker dikarin mirovan bikujin nane dadgeh kirin. Bi v qann gelek akera terora dewlet tte kame kirin. Bi nav dewlet pols leker dikarin by pirs pirsyar Kurdan bigirin, bikujin. Ji bo wan her Kurd potansyelen terorst e. Qann di dest leker pols da qadir mutlaq e maf her reng iddet, kence, kutin birndarkirin dide wan. Qann maf biryar dihle li ber wijdana dadger dozger di dadgeh da. Wijdana dadger dozgern dadgeha dewleta Tirkyey u cara di leh Kurdan da tecell nekirye!. Dadgeha dewleta Tirk her dem tixbn qannan deng wijdana xwe di elehy Kurdan da bi kar naye. Qanna dij Teror akera sstem qanna ol tne Kurdistan bi v qann d leker polis gelek rehet dikarin nra xwe bikin na kew pezkvya Kurda bikujin... Leker polsn Tirk di van ertan da ji xwe bdadyn ecp kirine li Kurdistan, ji xwe heke ev qann j derket, d hewcey kiraskirin maskekirina kiryarn xwe j nabnin d bi rehet vekir terora xwe bi kar bnin. Hukmet bi derxistina v Qanna dij Teror, anku Qanna dij Kurd, terora dewlet qann dike... Dewleta Tirk bi v qann operasyonn leker dixwaze li Kurdistan hakimyeta tirs tess bike timam xelk Kurd avtirsand bike. Kurd v bdady qebl nakin d tkona xwe ya beramber terora dewlet bidomnin.

Trenda ant Kurd

Li Tirkyey v gav kar reftara her popler ant Kurd bne. Ji xwe ant Kurdt di genn dewleta Tirk da bi cih in. Dewleta Tirk, di her dem da di her keys da, ant Kurdt derzy xwna xelk xwe kirye. Ew kn nefreta xwe dij Kurda u cara venarin. Bo wan Kurd dijmin e. Helbete di bin v kn, xerez, nefret dijminahya wan da wek binas sereke tirs heye. Dewleta Tirk, milet Tirk ji Kurda ditirse. Tirsa wan j, ji ber rew pozisyona wan derdikeve. Ew ba dizanin ku, welat welat Kurdan e, ax axa wan e, cih cih wan, war war wan e, ew xelk qedm in, xwecihn v war v ax ne. Ew ba dizanin ku ew ji Asyayanavn hatine, ji ol beyarn n Man hatine ev welat bijn bi xr br dagr kirine lhak kirine, bi dar zor ji wan standine. Vca ev pskolojya dagrkery, talan wrankery, vandalzm ji ser wan dernakeve her dem di labrentn mejy wan da cih xwe muhafeze dike tirsa ji Kurda jnde digire... Ji roja ku hatine ev war bab bapran dagr lhak kirine heta evro, u cara stra wan digel stra Kurda at nebye. Wan beramber Kurda hergav xwe bik dtine, bi rikar talankerya xwe j her dem xwe neheq dtine ji ber hind j eve bo xwe kirine kompleks di tixb neheqy da refleksn xwe yn parastin aktv kirine beramber Kurdan. V haletrhya wan, dijminahya Kurdan xurt kirye di mejy wan da, di dil wan da. Dizanin neheq in, l neheqya xwe qebl nakin, iku hatine axa Kurda dagr kirine. Dizanin neheq in ji ber hind j daku v neheqya xwe perde kiras bikin tin rikary dikin, dijminahy jnde digirin. Belm di bingeh v rikarya wan da cisaret, bi xwe bawerbn heq heqyar nne. Di bin v dijminah rikarya wan da, di bin v kn nefreta wan ya dij Kurdan da tirs heye ew heta nveka hesty xwe ji Kurda ditirsin. Tirsa wan ji neheqya wan ttin, tirsa wan ji bdadya wan ttin, tirsa wan ji nedadyarya wan ttin. Lewma tin zulm dikin, zordary dikin, digel xwe ne at in heta ku digel xelkn cran at bin. Wan ev ware bi dar zor kirine mal xwe w edet xwe y zor zulm j didomnin. Dewleta Tirk milet Tirk ji Kurda ditirse, lewma j mekanzmaya mantiq flas kirye di derheq Kurda da lojken nafikire hereket nake. Tirk bi hisn xwe yn dagr neheqy hereket dikin, radibin rdinin. Nexweyaant Kurdty t bedena Tirk bye v gav j di dereceya kronky da ye. Di dewleta Tirk da, di piranya milet Tirk da Kurdofob hakim e. Kurdofoby hakimyeta xwe tess kirye di mejy piranya milet Tirk da. Eleyhdarya Kurd, di xwna mirov Tirk da [helbete em generalze nakin] vrs eleyhdarya Kurd heye. Ev vrs bi derman antbyotkan j sax nabe vrsek vejner vegir e. Eleyhdarya Kurd evro li Tirkyey bye mode trend ye. Kurd ber di ferhenga wan da Kiro bn, nihe j terorst in. Ger li hember gotina kiro, gotina terorst ji bo Kurda dereceyeke pkevt ye rutbeyek e, l axir zihnyet reftara wan ev e!. Tirk bi yk gotin hej Kurd nake. Ji ber v nehez nevn ye ku slogana An hez bike, anj terk bike! ji dev nasyonalstn Tirk nakeve. Ew ji Kurd xwefiro j hez nakin. Hind tehemmula Kurd xwefiro j dikin hind ku bi kr wan bt. Kurd xwe nkar dike ji bo wan hind meqbl e heta ku di xizmeta wan da be. d ev nefreta ji Kurd hatye dereceya hind bilind ku van hisn xwe yn ant Kurd bi ziman her vulger j be akera dinivsin belav dikin. Ji bo piranya Tirkan, -ku em dsa ve generalize nakin-, kan maka hem xirab, neqenc, kirt, diz, talan heramy Kurd in!..

Eve midehek e ku teksteke hind bperwa di nav deryaya nternet da belav dibe ku gava mirov dixwne tin digirnije bi hal mirov Tirk dikene!.. Nrnn di tekst da d ji dereceya hizirna ultra fazan ya Tirkst j borne!..  

Tekst [*] bi v sernivs dest p dike: Pirs cudaxwaz anj teror nne; pirs Kurd bi xwe ye. 

d pda die timam negatvya li Tirkyey bi Kurda ve girdide milet Tirk pr pak dike. Ya ji wan ve i tit bte hi we y ku xirab be, neqenc be, kirt heram be, diz talan be, feh fuh be, krmnal mafya narko be, ji Kurda derdikeve, anku Kurd eve hem ne. 

Paragrafa ser wisa ye: Li Tirkyey heroj ki [ke] ji bo fuh tne revandin, jinn me tne elandin tecavz wan tte kirin, heroj li bajran xwenandann PKKy hene, alayn Tirk tne sotin, otobs tne sotin, heroj endek esker eht dibin. K vana dike? Boi ji ber were tin Kurd ser radikin, Kurd rxistina dadinin, Kurd xwn dirjin?.. Gava me tirimpla [otomobl]xwe li rex r park kir, y ku tt parey park ji me dixwaze, heke me neda pit me tirimpla me x dike direve boi her Kurd e?.. Yn ku di lambeyn sor da tn pars ji me dikin boi hem Kurd in?.. Yn ku di nveka ry da tn berhingar psra me dibin pzevengya jinfiroy dikin, yn ku kardarya jinfiroy [kerxanekary] dikin her Kurd in ne kesek in?.. Yn ku bazirganya narkoy [triyak] dikin boi illeh Kurdn ji filan eret ne?.. Boi tacizkar tecavzkar bi piran ji Kurdan pktn?.. Digel ku herdu j eve bi salan e ku eyn kar dikin, heta nihe nav Orhan Gencebay tkil u byereke xirab nebye, belm brahm Tatlises hem rezlya dike, hem scan dike, binasn v yk, yk Tirk e, y d Kurd e lewma Bi kurt pirsa Kurd, wek hindek empoze dikin ne tin PKK byern poltk in. Di gitya Tirkyey da yn ku her reng psat, kar rezl dikin, her reng suc dikin bi piran Kurd in. Kurd ku jinfiroy [kerxanekary] dike, Kurd ku pavyonkary dike, Kurd ku qumarkary dike, Kurd ku mafyaty dike, Kurd ku narkoy [tiryak] difiroin, Kurd ku diz elandin dike, Kurd ku peyarka parsel dike, Kurd ku tecavuzkarya nams [irz] dike emperyalst nazrnin, girdana wan bi PKKy ve j nne Eve di xwna wan da heye ku van scan dikin. Em Tirkst, bi git ber xwe didine pirsa Kurd ji aly sosyal ve rave dikin hem Tirka serwext hiyar dikin ku eve [anku Kurd] mexluqn ku zerar didine civat...

Kn nefreta wan bi van gotinan j xilas nabe ji bobna nifsa Kurda j dikevin nav tirs xofeke hind mezin ku li gorey hisaba wan heta sala 2050 nifsa Kurda d ji ya Tirkan zdetir be eve xewa wan direvne, zik wan dine. Li ser v jan zikya xwe j wisa dibjin: Di malpern Kurd da tte gotin ku di sala 2050 da Kurd di rojhilatanavn da d bibine 87 milyon, nifsa li Tirkyey j d bibe 57 milyon. Eve doneyn rast in, anku nehatye avtin, hetta km j hatye gotin. iku zdebna eprast, anku 8 zarok di dem p da bi 8 zarokan ve bizewice zarokn wan j bi v reng zde bin bte fikirn, ev tablo j kfayet nake. Ji bil v, di v mideh da bi milyonan Tirk d tkil Kurdan bin bibine Kurd. Hejmara zdebna nifsa Tirka evro hatye dereceya welatn Ewrpay [anku km bye RH]. Li bajrn Tirka bi tewqkirina kontrola zaroknan poltkern bnams yn dewleta me gora Tirkty dikolin; belm li Rojavayabar bi dayna hevkary ji bo zarokan, zaroknana Kurdan tte tewq kirin Gelek vekir bi micidah Tirk ji bo plankirina nifs tne tewq kirin, belm li mil d parey elektrk av ji Kurda nate wergirtin ku bi v reng nifsa wan ji ya Tirka zdetir bibe

Tirsa Tirka ya ji zdebna nifsa Kurda tin bi v tekst ve teng nne, esasen poltka dewleta Tirk e dewleta Tirk gelek micid ji zdebna nifsa Kurda ditirse dixwaze tedbrn mezin wergire j. Heke bte br, di saln bor da spesfken ev pirsa nifs b mijara lkolna Sekreterya Konseya Ewlekarya Netewey [MGK] herweha Serfermandarya Git ya Erte j. Wezaret dezgehn d yn ku bi v pirsa nifs ve girday j li ser bobna nifsa Kurda radiwestin, lkolna bi nversteyan didine kirin l digerin ku ka d awa r li ber zdebna nifsa Kurda bigirin. Ji xwe eve mideheke ku li Kurdistan dest p kirine ku jinn Kurd agahdar serwext bikin ku hebika bixwin mrn Kurd j tewq bi kar nana prezervatvan [kondom] dikin. Li mil d ji xwe bi kut kutdary, bi kavil wrankirin ya her giring j bi xebitandina makneya hrana Kurd ya asmlasyon j dixwazin xwe ji Kurd xilas bikin Anku ev gotinn di tekst da yn li ser nifsa Kurda hatine gotin ne tin yn kes ku ev tekste nivsne, ev nrne km zde hissyata git ya milet Tirk fade dike.

Tirk ku ev tekste nivs, timam krmnalya li Tirkyey kirye stuy Kurd xortimkirin, elandin talankirina ji bankeyan heta bi kar nana enerjya elektrk Kurd scdar dike. Ji bo v ddaya xwe hejmara serfyata elektrka hindek bajrn Kurda yn Tirka beramber hev dike prosenta elektrka ku bqann tte bi kar nan dide:

Urfa % 66.7

Diyarbekir % 62.7

Hekar %62.5

Mrdn % 59.3

Wan % 58.0

irnex % 52.0

Batman % 51.0

M % 50.0

Bitls % 48.0

Srt % 48.0

Kastamonu % 4

Trabzon % 5.4

Giresun % 3.5

Di dawya v tabloy da j ev hevoke hatye danan:

Ev e tabloya elektrka ku bqann hatye bi kar nan. Ma hewce ye ku rave bikin?

Helbet du bajrn Laza j [Trabzon Giresun] li ser xwe Tirka hesab kirine, ku xem nake!.. Tirk ku bi nisaxya Kurdofoby seqet by tirsa xwe ya ji Kurda wisa didomne: Ev cimaeta etnk ya ku ji bo armanca xwe ya mezin ne cisaret ne zeka nej kultur hey, tin ryek dayne ber xwe, ew j zdebna ku Xwed day wek sleh bi kar tnin. Di demek nzk da Tirkyeyeke ku nifsa w 100 milyon li hvya zarokn me ye ku bi kmas nv d Kurd bin Ala eyn ala, tixb eyn tixb, nav nehatye guhorn, belm di meydan da Tirk nemaye. Helbete end milyon mane, l ew j bi tirs dijn. Di meydan da wek Brezlyaya ku ziman nijad tky ya ku bye orbeya nijadan Belm hj j musulman Eve ji bo me reweke wrany ye. Ev rewe nerehety nade humanstn ku bi avek ber xwe didine 72 miletan Di v axa ku em tda dijn, nihe tehlkeya her mezin Kurd in

ik tda nne ku Kurd divt Tirk ku ev hissyata xwe ya hinde fazan ya bi v reng di v derecey da rhtye ser kaxez, sivik negire, nebje ku eve kar dnan e. Rast j piranya Tirka wisa dihizirin gelek micid ji Kurda ditirsin. Eve werarn [semptomn] Kurdofoby ne ev nisaxya Kurdofoby t bedena mirov Tirk bye. Kurdofoby hza mantiq berteref kirye di mirov Tirk da. Ji ber hind ye ku ser hem binasan bi Kurd ve girdide, Kurda wek serkanya hem xirab, neqenc pkve nexweyan qebl dike. Ev nisaxya Kurdofoby, ev tirsa Kurd ya di ser Tirk da cih girt ji zulm zordarya Kurd dernakeve ku ji xwe Kurd mexdr zulma Tirk e, binas v nisaxy neheqya Tirk bi xwe ye. Mirov Tirk neheqya xwe, bdadya xwe, dagrker zordarya xwe bo xwe kirye sehm. Ji ber ku dizane ku ev welat ku dagr kirye, ev xelk ku bindest kirye li heqy, li dady digere adresa neheq bdady j mirov Tirk e. Tirk ji v rasty direve xwe dike gory sehma neheq bdadya xwe

Dewleta Tirk evro bi v zihnyet tte dare kirin. Lewma ji operasyonn leker yn kutin, qirkirin, wrankirin pve titek d ne difikirin, nej l digerin. Ji bo wan heye nne ser Kurda jkirine. Di edebyata wan da ji pelixandin, periqandin serjkirina Kurd pve u r metod nnin. Ji ber hind ye ku sal dazdeh meh e hem hza xwe ya leker bi kar tnin, l di her operasyona xwe da j xiyalkest dibin. iku rya wan daye ber xwe ne r ye, ne are ye, l ma Kurd dikare i bike?.. Heke dewletek bi nisaxya miletek bindest ket, d awa be?.. Dewleta Tirk bi v haletrhyey radibe ji top teyarey zdetir u metodan bi kar nane. Ji ber hind ye ku ji makneya asmlasyon pve u ryan bi kar nanin. Armancek dayne ber xwe; divt Kurd ku radeya Kurdty nan bide nemne!.. Droka dewleta Tirk ya dr j ya nzk j bi zelal akera kiriye ku ev rya ku evro dewleta Tirk daye ber xwe korer ye bo wan xr nane Dewleta Tirk dr nne ku d ser xwe li zinar Ber ine bide!.. Hing j gava hi hate ser, d bibne ku Kurdistan bi hem hemet, ezamet spehtya xwe li ber avan e!..

Dewleta Tirk bi poltkn xwe yn Kurdofobst hesya xwe tar dike, paeroja milet xwe re dike gora xwe dikole.

Li v der anekdoteke ji droka slam dayn d di cih da be. Tte zann ku pxember slam Mehemed ji Cihyan nefret dikir. Rojek ev kn nefreta xwe wisa daye der: Heta ku dij Cihya er nete kirin ev ere heta ku Cihyek ku di v er da xwe li pita berek [kevirek] veart nebje; ey musulman, li pit min Cihyek heye, bikuje! nete domandin, roja qiyamet nat!.. [Ji hedseyeke Eb Hureyra, pirtka Ilhan Arsel, Netewepersya Ereb Tirk, r. 44] Vca Tirk ku eyn wek kn nefreta Mehemed ya dij Cihya, bi kn nefreteke re qr ve tij dagirt, heta ku xwe ji v hizirna qirj neo paqij neke gelek zehmet e ku digel Kurd at be, anj li aty bigere

Tte hvkirin ku aqilselmek [ gelek aqilselm] ji nav milet Tirk derkeve [derkevin], milet xwe ji v nisaxy xilas bike [bikin], digel dercrann xwe at be [bin] desta ji zor zulm bike [bikin] xwe hazir amade bike [bikin] ku di nav wekhev, azad, at demokrasy da wek du crann pkve atyar bij [bijn]

Xelk Kurd digel hem hezeyan, tirs xof, rikar, zulm zordarya dewleta Tirk, bi xwe bawer e d di rya xwe ya lgerna li wekhev, at, azad, demokras dady berdewam be bi p bikeve. Paeroj ya xelk Kurd e. Kurd heq in lewma d bigihin heqy. Kurd mexdr in lewma d bigihin dad dadyary. Kurd bindest in lewma d bigihin azady. Kurd d Kurdistan ava bikin gelek atyane digel miletn cran bijn.

Ne operasyonn bihar, ne yn havn, ne yn payz, nej yn zivistan nikarin milet Kurd ji ser v rya heq dady, azad, demokras aty var bikin.

ROJAN HAZIM

Nsan 2006

[*] Tekst bi Tirk ye timamya tekst di v malpera Xwezay, di rbrka Tirk da ye. Bo me j hatye hinartin [andin]. Ev tekst ji aly ramanwer Tirk Murat Belge ve j hatye rave kirin me nivsa w j danaye dawy. [Ber xwe bidine rbrka Tirk nivsara Btn Krtler.]

 ser